26 февруари 2026
• од Станча Јаќимовски
Повеќе од 300.000 православни Албанци во Северна Македонија денес не го зборуваат албанскиот јазик и не се признаени ниту како малцинство, ниту како дел од албанската историска традиција што со децении била насилно негирана. Овој факт не е случајност, туку резултат на долг и систематски процес на асимилација.
Според Бранко Манојловски, станува збор за последица на институционален притисок, општествени механизми на маргинализација и страв што се пренесувал од генерација на генерација. Во такви околности, многу семејства го напуштиле мајчиниот јазик како стратегија за преживување, верувајќи дека молкот и прилагодувањето ќе донесат сигурност.
Сепак, Манојловски сведочи за поинаков избор.
„Еве, јас се вратив. Сè уште сум жив. Сè уште го зборувам јазикот на мајка ми.
Не постои страв од ништо — постои само прифаќање на грешката кон себе,
или прифаќање на грешката на дедовците и прадедовците.“
Неговата порака е јасна: молкот не е неутралност, туку постепена загуба. Најголемата заблуда, вели тој, е уверувањето дека преку тишина човек ќе се заштити. Историјата покажува дека оттурнувањето од сопствениот идентитет не носи трајна сигурност, туку продлабочување на внатрешниот раскол.
Идентитетот, според ова гледиште, не исчезнува со промена на јазикот или верата. Националната припадност не е товар ниту срам, туку корен — основа врз која се гради личното и колективното достоинство.
Повикувајќи на будење на свеста, Манојловски апелира кон враќање кон историската вистина и кон прифаќање на сопственото национално наследство. Неговата порака не е насочена кон конфронтација, туку кон самоспознание: дека признавањето на сопствените корени претставува чин на лична и историска одговорност.
Во општество каде што прашањата на идентитетот често се политизираат, неговиот став отвора поширока дебата за правото на самоопределување, културна припадност и зачувување на историската меморија.
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

