Еврокомесарката Марта Кос повторно обвинета за врски со југословенската тајна полиција

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Еврокомесарката Марта Кос повторно обвинета за врски со југословенската тајна полиција

13 март 2026

• од Станча Јаќимовски

Европската комесарка за проширување, Marta Kos, повторно се најде во центарот на јавни обвинувања дека во минатото била поврзана со југословенската тајна полиција, позната како UDBA. Новите тврдења се појавија по претставувањето на книга во Европскиот парламент, во која се објавени документи за кои авторот тврди дека укажуваат на нејзина соработка со службите за државна безбедност на поранешна Југославија.

Книга со нови тврдења

Повод за обновените обвинувања беше промоцијата на книгата „Комесарката“, чиј автор е словенечкиот истражувач и публицист Igor Omerza. Книгата беше претставена на 10 март во European Parliament, а во неа се објавени архивски материјали за кои авторот тврди дека покажуваат можни врски меѓу Марта Кос и југословенските тајни служби.

Настанот го организираше словенечката европратеничка Romana Tomc, членка на European People's Party – најголемата политичка група во Европскиот парламент.

Писмо до Европската комисија

По настанот, Романа Томц испрати писмо до European Commission во кое се повикува на содржината на книгата. Таа тврди дека новите документи сугерираат дека Марта Кос можеби дала неточни информации за време на своето сослушување во Европскиот парламент.

Според Томц, Кос изјавила дека никогаш не била соработник на југословенската тајна полиција, но новите материјали наводно го доведуваат тоа во прашање. Во писмото таа бара од Европската комисија да одговори дали е запознаена со овие наводи, дали планира да ги испита и какви мерки би презела доколку се утврди дека биле дадени неточни информации.

Реакција од Европската комисија

Портпаролот на Европската комисија за проширување, Guillaume Mercier, изјави дека институцијата не примила такво писмо. Тој истакна дека Марта Кос поминала темелна проверка пред да стане дел од Колегиумот на комесари.

Според него, Европскиот парламент го одобрил нејзиното назначување преку истата процедура што се применува за сите комесари. Исто така, Комисијата за правни прашања на Европскиот парламент ја разгледала нејзината декларација за интереси и не утврдила конфликт на интереси.

Историја на УДБА

UDBA (Управа за државна безбедност) е создадена во Југославија во 1946 година, веднаш по завршувањето на World War II. Во 1966 година службата е преименувана во Служба за државна безбедност.

Оваа тајна служба е позната по својата улога во следењето и прогонувањето на политички противници во поранешна Југославија. Дел од нејзините активности биле насочени и кон следење и ликвидирање на лица во дијаспората кои биле сметани за закана за државните интереси.

Претходни обвинувања

Обвинувањата за наводната соработка на Марта Кос со југословенската тајна полиција се појавија уште во 2024 година, за време на процесот на потврдување на нејзината кандидатура за европски комесар. Тогаш Кос ги отфрли сите обвинувања и ги нарече дезинформации.

Можно ново соочување во парламентот

Во меѓувреме, неколку европратеници најавија дека ќе постават прашања до Марта Кос во врска со новите тврдења на дебатата за проширување во Комисијата за надворешни работи на Европскиот парламент (AFET), закажана за 16 март.

Сепак, Кос ја известила комисијата дека нема да може да присуствува на дискусијата. Претставници на Европската народна партија изјавија дека прашањето најверојатно повторно ќе се отвори и дека таа „рано или доцна ќе мора да се појави пред комисијата“.