29 април 2025
• од Вардарски
Бугарија објави амбициозен план да стане „нуклеарен хаб“ на Европа преку изградба на до 12 нови нуклеарни реактори, од кои првите два – Седмиот и Осмиот блок на АЕЦ „Козлодуј“ – ќе бидат од американскиот тип AP1000. Оваа технологија е развиена од компанијата „Вестингхаус“, која е и главен партнер во проектот.
Министерот за енергетика Жечо Станков истакна дека не станува збор само за енергетски проект, туку за стратешка инвестиција што ќе има влијание и надвор од границите на Бугарија. Според него и други бугарски претставници, доколку се обезбедат купувачи за произведената електрична енергија, изградбата нема да се ограничи само на два блока. Постои простор за уште четири блока во „Козлодуј“, како и до осум реактори од типот AP1000 во Белене – што ја носи бројката до 12 нови реактори. Со веќе постоечките два блока, Бугарија би располагала со вкупно 14 нуклеарни единици.
Делян Добрев, претседател на буџетската комисија во бугарскиот парламент, изјави дека Бугарија има потенцијал не само да стане прва земја во ЕУ со реактор од типот AP1000, туку и да се позиционира како центар за производство на нуклеарна енергија и развој на технологии поврзани со вештачка интелигенција.
И покрај амбициозните најави, финансирањето останува отворено прашање. Засега се разгледува структура што предвидува 20–30% сопствени средства, а остатокот би се обезбедил преку заеми. Се работи во координација со Европската комисија, а се очекува конечното инвестициско решение да се донесе во 2026 година.
Проектот за Седмиот и Осмиот блок веќе има одобрена локација и изработена е студија за животна средина, но потребни се уште неколку регулаторни одобренија – вклучувајќи дозвола за проектирање и градење. Во тек е избор на главен инженер и финансиски консултант, а до крајот на мај се очекува потпишување на договори со нив.
Проектниот тим нагласува дека треба да се утврди степенот на локализација – колку од работите ќе бидат изведувани од домашни компании – што е од суштинско значење за транспарентноста и контролата на трошоците.
Иако Бугарија ја започна својата амбициозна патека кон улога на клучен играч во европската нуклеарна енергетика, пред неа стојат сериозни предизвици – пред сè финансиски и регулаторни. Доколку успее да ги надмине, земјата може да се претвори во значаен фактор во транзицијата кон нискојаглеродна енергетска иднина на Европа.
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

