06 јануари 2026
• од Станча Јаќимовски
Полскиот премиер Доналд Туск упати остро предупредување за иднината на Европа, оценувајќи дека континентот е „завршена приказна“ доколку не го зачува своето единство. Неговата изјава следува по недела во која се појавија сериозни поделби меѓу земјите членки на Европска Унија околу клучни прашања од надворешната политика, објави Политико.
Во објава на социјалните мрежи во понеделникот, Туск нагласи дека Европа нема да биде сфатена „сериозно“ ако е „слаба и поделена — ниту како непријател, ниту како сојузник“. „Конечно мора да поверуваме во сопствената сила, да продолжиме со зајакнување на одбраната и да останеме пообединети од кога било. Еден за сите и сите за еден. Во спротивно, сме завршени“, напиша полскиот премиер.
Неговото предупредување доаѓа во контекст на зголемени тензии во трансатлантските односи, откако американскиот претседател Доналд Трамп повторно ја отвори можноста Вашингтон да преземе контрола врз Гренланд, самоуправна територија на Данска. „Ни е потребен Гренланд од причини на национална безбедност“, изјави Трамп пред новинарите, додавајќи дека прашањето може да се разгледува во наредните недели.
Изјавите следуваа по американска воена операција во Венецуела, при која беше уапсен лидерот на земјата Николас Мадуро. Акцијата ги засили стравувањата во Европа дека САД би можеле да преземат поагресивни потези и во други региони, вклучително и Арктикот. Данската премиерка Мете Фредериксен реагираше остро, изјавувајќи дека анексијата на островот „апсолутно нема никаква смисла“, при што Норвешка, Финска и Шведска изразија поддршка за позицијата на Копенхаген.
Внатре во ЕУ, реакциите на дејствијата на Вашингтон во Венецуела открија значајни разлики. Високата претставничка на ЕУ за надворешна политика Каја Калас повика на „воздржаност“ — став поддржан од 26 земји членки, без Унгарија. Шпанија, пак, се дистанцираше и заедно со пет латиноамерикански држави остро го осуди „нарушувањето на суверенитетот на Венецуела“ и можната експлоатација на нејзините природни ресурси.
Додека повеќето земји од ЕУ излегоа со внимателни изјави во одбрана на меѓународното право, Италија зазеде поблаг наклонет став, оценувајќи ги воените дејствија како „легитимни против хибридни закани“. Словачкиот премиер Роберт Фицо ја нарече американската интервенција „доказ за распадот на светскиот поредок“, додека унгарскиот премиер Виктор Орбан изјави дека „либералниот светски поредок е во процес на распаѓање“.
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

