12 април 2025
• од Гоце Кически
Холивуд изгуби еден од своите најавтентични гласови – Тед Кочев, режисер со корени од Македониja и Бугариjа, почина на 94-годишна возраст. Неговите филмови ги раскажуваа приказните на аутсајдерите, но неговиот сопствен живот беше длабоко вкоренет во една поинаква, лична приказна – онаа за Македонски Бугарин кој никогаш не се откажа од своите корени.
„Во срцето сум Бугарин. Не успеав да станам Канаѓанец, затоа што сум различен“, изјави Кочев во интервју од 2016 година, дадено при неговата прва посета во Бугариjа по 55 години. Мајка му потекнува од селото Вампел, Јужна Македонија, а татко му од Пловдив – един народ, една култура, едно семејство, како што самиот ги опишуваше.
„Ние бевме едно големо бугарско и македонско семејство. Никогаш не правев разлика – тоа за мене беше едно и исто“, рече Кочев.
„Во Торонто живеевме како во мало македонско село – сите зборувавме ист јазик, делевме иста храна, иста култура.“
Семејната историја на Кочев е исполнета со драматични и болни настани – неговите предци од Јужна Македонија биле принудени да бегаат од турски прогон за време на Илинденското востание. Оваа трагедија ја носеше со себе целиот живот и подготвуваше сценарио токму за оваа приказна, која сакал да ја претвори во филм.
Иако роден во Канада, Кочев зборуваше дека првиот јазик што го научил бил бугарскиот. „Дома готвевме сарми, боб, пиперки полнети со ориз и месо… и секогаш се чувствував како дома кога ќе ги вкусев тие јадења“, се присети со насмевка.
Неговиот идентитет беше посебен – мост помеѓу Македонија и Бугарија, сплотен во една личност. „За мене Македонија и Бугарија се едно. Тие граници не значат ништо кога зборуваме за семејството, за традицијата, за душата.“
Во 2016 година, тој доби бугарско државјанство, нешто што го прифати со длабока емоција. „Тоа не е само документ, тоа е враќање дома“, рече тогаш, примајќи ја наградата „Златен век“ од Министерството за култура.
Иако светот најмногу го поврзува со „Рамбо: Прва крв“, неговите најлични проекти останаа недовршени – филмот за спасувањето на бугарските Евреи и филмот за неговото семејство од Јужна Македонија. „Спасителот беше цар Борис III. Сакам да ја раскажам таа приказна – не од политички аспект, туку од човечки“, истакна Кочев.
Во разговорите со Симеон Сакскобургготски, принцот Херман и други сведоци, Кочев собираше детали за оваа историска драма, со надеж дека ќе ја претвори во нешто што ќе го надживее.
Денес, Македониja и Бугариjа тагуваат заеднички – но и се гордеат. Тед Кочев не беше само режисер. Тој беше жива врска помеѓу генерации разделени од политика, но обединети во љубовта кон истата земја, јазик и култура. Нека му е вечна слава.\
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

