Алармантно: Скопје денес високо на светската листа за загаден воздух

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Алармантно: Скопје денес високо на светската листа за загаден воздух

18 декември 2025

• од Станча Јаќимовски

Скопје повторно се најде во несаканото друштво на најзагадените градови во светот. Според податоците од World Air Quality Index (AQI) Ranking, глобална платформа што во реално време го следи квалитетот на воздухот, македонската престолнина често зазема високи позиции на светската листа на загадување, особено во есенските и зимските месеци.

Во денови со стабилно време, ниски температури и слабо струење на воздухот, Скопје се искачува меѓу првите десет, а понекогаш и меѓу првите неколку најзагадени градови во светот, според концентрацијата на PM2.5 честички – најопасниот загадувач за човековото здравје.

Што значи тоа во пракса?

AQI индексот е меѓународен стандард што го оценува квалитетот на воздухот и неговото влијание врз здравјето. Кога вредностите се во зоната „нездраво“ или „многу нездраво“, како што често е случај во Скопје, тоа значи дека воздухот не е безбеден за дишење, особено за деца, стари лица, бремени жени и луѓе со хронични заболувања.

Во такви денови, жителите на градот буквално дишат воздух што може да предизвика:

иритации на дишните патишта,
влошување на астма и срцеви заболувања,
долгорочни последици врз белите дробови и кардиоваскуларниот систем.

Зошто Скопје е толку загадено?

Причините за високото загадување се познати, но проблемот останува нерешен со децении. Скопје е град сместен во котлина, што природно го задржува загадениот воздух. На тоа се надоврзуваат:

масовното користење дрва, јаглен и други цврсти горива за греење,
густ сообраќај со стар возен парк,
индустриски извори и недоволна контрола,
урбанистички хаос и недостиг од зелени површини.

Комбинацијата од овие фактори создава смог кој со денови останува „заробен“ над градот.

Глобален срам, локална реалност

Фактот што Скопје редовно се појавува на светските листи на најзагадени градови не е само статистика – тоа е огледало на системски пропусти, недоволни политики и одложени решенија. Додека други европски градови бележат континуирано подобрување на квалитетот на воздухот, Скопје и натаму се бори со истиот проблем, од година во година.

Заклучок

Рангирањето на Скопје на World Air Quality Index (AQI) не е случајност, ниту моментален инцидент. Тоа е последица на долгорочен занемарен проблем кој директно го загрозува јавното здравје и квалитетот на живот. Сѐ додека загадувањето се третира како сезонска вест, а не како национален приоритет, Скопје ќе продолжи да биде познато не по чист воздух, туку по своето место на црните светски листи.