24 јануари 2025
• од Гоце Кически
Во амбициозен потег, поранешниот претседател на САД, Доналд Трамп, предложи НАТО членките да го зголемат своето трошење за одбрана на 5% од нивниот Бруто домашен производ (БДП). Оваа цел, која далеку го надминува сегашниот праг од 2%, бара значителни финансиски вложувања. За Македонија и Бугарија, оваа промена може да претставува трансформативна можност за нивните армии.
Во 2024 година, Македонија моментално троши 1.5% од својот БДП за одбрана, што изнесува околу 303 милиони долари. За да го достигне прагот од 5%, земјата ќе треба да го зголеми трошењето на околу 1.01 милијарди долари, што значи дополнителни 707 милиони долари годишно.
Од друга страна, Бугарија троши околу 2.18% од својот БДП за одбрана, што изнесува приближно 2.325 милијарди американски долари. За да го постигне предложениот праг од 5%, Бугарија ќе треба да го зголеми својот буџет за одбрана на околу 5.33 милијарди долари, што бара дополнителни 3 милијарди долари годишно.
За Македонија, како понова членка на НАТО, може да се фокусира на развој на својата пешадија, подобрување на логистиката и инвестиции во сајбер одбрана. Бугарија, ова зголемување може да ги забрза плановите за модернизација на нејзината флота F-16 борбени авиони и да ги зајакне поморските сили во Црното Море.
Достигнувањето на прагот од 5% би ја покажало посветеноста на двете земји кон стратегијата за колективна одбрана на НАТО. За Македонија, пак, ќе добие поголемо признание како доверлив партнер на НАТО, што ќе го зајакне нејзиниот меѓународен углед. Бугарија, ова ќе го зацврсти нејзиниот статус како клучен играч во безбедносниот пејзаж на Југоисточна Европа.
Дополнително, зголеменото трошење би можело да создаде економски придобивки. Инвестициите во воената индустрија и инфраструктура може да го поттикнат локалниот економски раст, да создадат работни места и да охрабрат технолошки иновации.
Предложената цел за 5% од БДП е несомнено амбициозна, но таа им нуди на Македонија и Бугарија можност да се усогласат со целите на НАТО, истовремено справувајќи се со своите безбедносни потреби. Прифаќајќи го овој предизвик, двете земји можат да го зацврстат патот за посигурен и постабилен регион, обезбедувајќи ги своите вооружени сили за сложеностите на современото војување.
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

