Илија Стојановски од Софија:Во Македонија ми велеа

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Илија Стојановски од Софија:Во Македонија ми велеа – работа за Бугари нема

01 октомври 2025

• од Станча Јаќимовски

Во интервју за бугарскиот портал Actualno.com, Илија Стојановски – син на Јован Стојановски, еден од основачите на забранетото здружение „Радко“ во Скопје – зборува за репресиите врз неговото семејство, за неправедниот судски процес против неговиот татко и за предизвиците со кои се соочуваат Бугарите во Северна Македонија и денес.

– Г-не Стојановски, Вашиот татко, Јован Стојановски, беше еден од основачите на здружението „Радко“. Како се сеќавате на тие настани?

Иако тогаш имав само 14 години, сè уште ми е јасно во сеќавањето. Во нашето семејство постоеше надеж дека конечно Бугарите во Македонија ќе можат јавно да ја изразат својата припадност. Но, уште од самиот почеток беше очигледно дека властите нема да го прифатат тоа. Атмосферата беше напната, а татко ми често велеше дека и покрај пробугарската реторика на некои политичари, државата реално не сака да дозволи легално здружување на Бугарите.

– Вие лично се соочивте со притисоци тогаш?

Да. Само два дена по промоцијата на „Радко“, во училиштето почнаа репресиите. Наставниците ме испрашуваа секој час, а без разлика колку добро одговарав, ми пишуваа двојки. Поднесов жалби, но институциите молчеа. На крајот, еден од членовите на комисијата му кажа на татко ми: „Запиши го во друго училиште, тука ќе го уништат.“ Тоа беше мојот прв судир со системот, единствено затоа што сум син на човек кој отворено се изјаснил како Бугарин.

– Вашиот татко беше осуден по инцидентот во хотел „Холидеј Ин“. Како изгледаше тој процес?

Целиот процес беше монтиран. Татко ми го обвинија дека нападнал човек, иако имаше докази и сведоци дека тоа не е точно. Судијата дури изјави: „За вас, Бугарите, нема милост.“ Апелациониот суд му ја зголеми казната.

„За нас, вистинските Бугари во Македонија, немаше милост,“ нагласува Илија Стојановски.

Понуди за помилување имаше, но татко ми одби – со зборовите: „Молби за помилување пишуваат виновни. Јас сум невин.“ Така и остана, достоинствено.

– Како се промени животот на семејството по неговата смрт?

По смртта на татко ми во 2010 година, решив да останам во Македонија. Но институционалните пречки не престанаа – документи не ми прифаќаа кога пишував „Бугарин“ во графата националност, фирмата што ја отворив беше подложена на постојани инспекции, а при барање работа ми рекоа директно: „Тука работа за Бугари нема.“ Тоа беше реалноста.

– Денес, откако Бугарите се впишани во уставот, дали верувате дека е време за бугарска партија во Македонија?

Вписот е важен историски чин, но сам по себе не решава ништо. Властите лесно можат да создадат „угодни Бугари“ под нивна контрола. Така ќе се симулира претставување, без вистински глас за нашата заедница. Ако некогаш се формира бугарска партија, таа мора да биде независна и автентична – единствено така ќе може да ги обедини вистинските Бугари во Македонија.

Извор: Actualno.com