Нови закони ги фаворизираат инвеститорите: Граѓаните остануваат без заштита од градбите

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Нови закони ги фаворизираат инвеститорите: Граѓаните остануваат без заштита од градбите

27 ноември 2025

• од Станча Јаќимовски

Македонија, земја која долгогодишно се соочува со бројни проблеми, сега го преживува уште еден удар. Со последните законски измени, кои го укинуваат правото на жалба за градбите на соседите и ги фаворизираат интересите на големите градежни компании, граѓаните се оставени без заштита и без начин да ги заштитат своите права.

Новиот закон, кој ги ограничува правата на луѓето да се жалат на градбите во своето соседство, значи дека ако некој сосед реши да гради, останатите не можат да се спротивстават. Оваа промена во законот значи дека, без разлика на тоа колку една градба може да го наруши квалитетот на животот на другите — правото на жалба е укинато. Наместо заштита за граѓаните, сега законите се креирани за да ги поддржат бизнисите и големите инвеститори.

Соседите се оставени без право на жалба

Промените во законодавството значат дека соседите, кои често се соочуваат со проблеми од новите градби, сега немаат никакво право да поднесуваат жалби до општините. Ако, на пример, некој сосед започне да гради објект кој ја блокира природната светлина или нарушува приватноста на останатите, тие немаат начин да се спротивстават. Институциите и законите кои требаше да ги заштитат интересите на граѓаните сега се во корист на големите инвеститори.

Оваа промена го намалува правото на граѓаните да ја изразат својата загриженост и да се спротивстават на градбите кои негативно влијаат на нивниот живот. Законите кои ги штитат инвеститорите, а ги остават граѓаните без правото да се жалат, создаваат огромна нерамноправност во заштитата на интересите на обичните луѓе.

Без светлина, без приватност: Кога новата градба го уништува вашиот дом

Еден од најочигледните примери за негативните последици од новите закони е случајот од Тетово, каде што една жена останала без дневна светлина поради тоа што соседот изградил зграда непосредно до нејзиниот прозорец. Иако во почетокот било одбиено барањето за градба, подоцна било одобрено повторно, а проектот бил реализиран. Како резултат на тоа, жената и нејзиното семејство се соочуваат со голема загуба — изгубена светлина, нарушена приватност и здравје.

Системот не успеал да ја заштити оваа тетовчанка, иако биле прекршени основните прописи за минимално растојание меѓу објектите. На крајот, таа останала без избор — борбата за своите права сега е оставена на судовите, кои делуваат бавно и неефикасно. Во меѓувреме, проектот бил завршен, а проблемот за граѓаните останал нерешен.

Градителите се победници, граѓаните се губитници

Системот кој треба да ги заштитува правата на граѓаните, всушност, работи против нив. Градежните компании, кои се фокусирани на остварување на профит, добиваат целосна поддршка од законот, додека граѓаните остануваат без заштита. Ова не е само за здравјето или приватноста на луѓето — ова е за нивните основни права.

Како може еден човек да се бори за својот дом кога законот му го одзема правото да се жалат? Како може да се спротивставите на проект кој директно влијае на вашиот живот, кога законите ви го оневозможуваат тоа? Овој систем создава клима на апатија и безнадежност меѓу граѓаните, кои се оставени на милост на инвеститорите и градителите.

Системот треба да се поправи

Новите законски измени создаваат сериозни последици за граѓаните, кои се оставени без основна заштита од бизнис-интересите на големите инвеститори. Ако оваа ситуација не се промени, Македонија ќе се соочи со пораст на градби кои ќе ги нарушат животните стандарди на обичните луѓе. Иако инвеститорите и градителите добиваат голема моќ, тие не се тие кои живеат во соседствата што ги изградиле.

Граѓаните мора да се борат за своите права и да го повратат своето право на жалба. Без ова право, нивниот живот ќе биде не само економски, туку и животно квалитативно загрозен. Сега е време да се запрашаме: дали Македонија сака да биде држава за неколку големи инвеститори или за нејзините жители?

Заклучок

Новиот закон е доказ за тоа како интересите на големите градителски компании можат да го потиснат гласот на обичните граѓани. Со оваа промена, Македонија се соочува со реалност во која правото на приватност и квалитетен живот станува лукс кој не може да си го дозволи секој. За да се заштитат правата на граѓаните, потребно е да се донесат нови закони кои ќе ги балансираат интересите на инвеститорите и интересите на луѓето.

Без овие измени, ќе се соочиме со ситуација каде што бизнисите ќе владеат, а граѓаните ќе се чувствуваат безгласни и беспомошни. Македонија мора да го врати својот праведнички систем, кој ќе ги заштити интересите на сите — а не само на оние кои можат да си дозволат да изградат нешто над и на сметка на останатите.