26 мај 2025
• од Вардарски
Во изјава што предизвикува внимание во академската и пошироката јавност, проф. Дореана Христова, професорка по француски јазик на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ при УКИМ, изнесува критичка анализа на историските и актуелни етнополитички односи на Балканот, со акцент на влијанието на српските и комунистички структури врз македонското општество.
Според Христова, уште од времето на Кралството СХС, а потоа и низ Југославија, многу српски четнички семејства се интегрирале во тајните структури на УДБА и Кос, при што, како што тврди таа, биле извршувани политички ликвидации врз Македонци, Бугари и Хрвати под обвиненија за национализам. Таа потсетува дека уште во тоа време Хрватите давале отпор преку усташката формација, што, според неа, делумно објаснува зошто и денес постои анимозитет меѓу српските и хрватските, односно бугарските семејства.
Во нејзиниот осврт, Христова наведува и имиња за кои тврди дека потекнуваат од такви четнички семејства – од академик Видоевски, до актуелни јавни личности – кои, според неа, и денес ја блокираат јавната и институционална афирмација на македонските Бугари и Хрвати. Таа го оценува тоа како резултат на шовинистички тенденции и културна завист.
„Во секоја република на поранешна Југославија, целта на српските структури – било да се од четничко или комунистичко потекло – беше да раководат и да парадираат со српски национализам, што кулминираше со војните од 90-тите“, изјавува Христова. Таа ја истакнува и агресивноста на, како што ги нарекува, „сугестивни православни Словени“, алудирајќи на српскиот и рускиот политички и културен империјализам.
Христова повикува на реформи кои треба да започнат токму од академската заедница – од МАНУ, универзитетскиот профил и интелектуалната елита. Таа ја истакнува потребата за отфрлање на „примитивната шизма за потеклото на човештвото“ и за стимулирање на интелектуалци кои се отворени, ненаметливи и ја почитуваат различноста.
„Лично ја преферирам рафинираноста на неутралните интелектуалци кои го следат универзалниот идеал на Гоце Делчев и Левски“, додава Христова, со што го нагласува својот став за европеизација и културна еманципација на Македонија.
Оваа изјава на проф. Христова е дел од сѐ погласниот повик за преиспитување на историските наративи, идентитетските прашања и улогата на интелигенцијата во обликување на иднината на македонското општество.
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

