03 јануари 2026
• од Станча Јаќимовски
Бројот на срцеви инфаркти и мозочни удари е статистички повисок за време на празничните денови, поради што е неопходна зголемена претпазливост кај граѓаните, предупреди за МИА доктор Драган Панов, шеф на смена во Службата за итна медицинска помош – Скопје.
Според него, зголемувањето на ваквите случаи за време на празниците е резултат на силниот стрес што го трпи организмот поради прекумерна консумација на солена и мрсна храна, алкохол и енергетски пијалаци. Дополнителни фактори се и ниските температури, кои предизвикуваат вазоконстрикција – стеснување на крвните садови и зголемување на артерискиот притисок, како и задоцнетата реакција кај пациентите кои често ги игнорираат симптомите за да не „се расипе“ празникот, па во болница пристигнуваат во критична состојба.
– За жал, постои и добро позната состојба во медицината наречена „Holiday heart syndrome“ (синдром на празнично срце), истакна доктор Панов.
Според вообичаената статистика на Итната медицинска помош во Скопје, за време на новогодишната ноќ се регистрираат од 80 до 120 интервенции, од кои мал процент се акутни срцеви инфаркти и мозочни удари – најчесто неколку случаи од секој тип. Доколку има зголемување, тоа не е драстично во споредба со последните две до три години, но е значително повисоко во однос на една „мирна“ ноќ во мај или септември.
На прашањето дали постои тренд на пораст на овие состојби, доктор Панов посочи дека и домашните и светските статистики укажуваат на благ, но загрижувачки раст.
– Постојат промени во динамиката, особено кај кардиоваскуларните заболувања. Причините се повеќеслојни: последиците по ковид-пандемијата со зголемена инциденца на тромбози, начинот на живот, високото ниво на загадување на воздухот во Скопје, особено во зимскиот период, хроничниот стрес и зголемената физичка оптовареност, објасни тој.
Според извештаи од Клиниката за кардиологија и Општата болница „8 Септември“, срцевите инфаркти најчесто се регистрираат кај лица на возраст од 75 до 80 години со претходни хронични заболувања. Сепак, во последните години се забележуваат и случаи кај помлади лица, на возраст од 30 до 35 години.
– Кај помладата популација, овие случаи често се поврзани со злоупотреба на различни супстанции, интензивен стрес и недијагностицирани генетски аномалии, истакна Панов.
Тој нагласи дека ова претставува еден од најзагрижувачките трендови за јавното здравје во земјата.
– Пред 20 до 30 години, срцевиот инфаркт беше проблем речиси исклучиво кај повозрасната популација. Денес старосната граница е значително поместена надолу поради „модерните навики“ – седентарниот начин на живот, пушењето (Македонија е меѓу водечките земји по консумација на тутун), како и прекумерната употреба на преработени производи богати со шеќери и масти. За Скопје, посебен ризик-фактор е загадениот воздух – честичките PM10 директно навлегуваат во крвотокот, предизвикуваат воспаление на артериите и се директен предизвикувач на срцеви и мозочни удари, особено кога градот е покриен со магла, потенцира доктор Панов.
Поднесено обвинение за злоупотреби и измами при јавни набавки во РЕК Битола
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

