„Нашите родители загинаа за албанскиот јазик“: Студентите во Скопје бараат правосуден испит на мајчин јазик

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

„Нашите родители загинаа за албанскиот јазик“: Студентите во Скопје бараат правосуден испит на мајчин јазик

30 април 2026

• од Темелко Тошев

Организаторот на неодамнешните студентски протести во Скопје, Мевлан Адеми, упати остри критики до институциите, тврдејќи дека барањето за полагање на правосудниот испит на албански јазик не е желба, туку право загарантирано со закон кое со години се одолговлекува.

Во гостувањето во емисијата „Top Story“, Адеми истакна дека борбата за јазичните права во Македонија отсекогаш била поврзана со големи жртви. Според него, државните институции намерно ги кочат процесите поради страв од „преголеми права“ на Албанците.

„Ништо во оваа земја не ни е дадено бесплатно или незаслужено. Имам колеги чии родители паднаа како маченици само за да можат да го учат албанскиот јазик. Тие учеа по подруми, а денес ние сè уште мораме да протестираме за законски решенија,“ изјави Адеми.

Игнорирање на Законот за јазици?

Адеми, кој е студент по право, објасни дека нивната институционална битка трае веќе три години. Иако од јануари 2019 година е во сила Законот за употреба на јазиците, тој тврди дека Министерството за правда користи правни празнини за да го избегне неговото спроведување.

Проблемот со правилникот: Законот за правосуден испит не прецизира на кој јазик се одржува испитот, што му остава простор на министерот со подзаконски акт (правилник) да го реши прашањето.
Одолговлекување: Наместо брзо решение, студентите се соочуваат со ветувања кои траат со години.
Други сектори: Проблемот не е само во правосудството; студентите по економија исто така се принудени да полагаат стручни испити исклучиво на македонски јазик.

„Институциите имаат страв од инклузивност“

Според организаторот на протестот, реалноста на терен е многу поразлична од онаа на хартија. Тој посочува дека дури и судските седници често не се водат на албански јазик, бидејќи кадарот е навикнат на стариот систем.

„Она што го гледаме во последните три месеци е игнорантски однос. Или министерот е неук, или се прави дека не разбира. Ограничувањата не се решение, решението е во сеопфатноста. Тие се плашат дека со остварување на овие права, ние стануваме рамноправен фактор во системот,“ заклучи Адеми.

Студентите најавуваат дека нема да отстапат од своите барања сè додека не се промени правилникот кој ќе им овозможи да се подготвуваат и да го полагаат правосудниот испит на јазикот на кој ги завршиле студиите.