25 август 2026
• од Темелко Тошев
Православната црква и нејзините верници денес го чествуваат споменот на Светите маченици Аникита и Фотиј. Овие двајца светители оставиле длабока трага во христијанската историја преку нивната непоколеблива вера и подготвеност да го положат својот живот за Христа за време на еден од најсуровите прогони на раната црква.
Историското предание нè враќа во почетокот на четвртиот век, во градот Никомидија. Царот Диоклецијан пристигнал во градот со мрачна и злобна намера – целосно да ги истреби христијаните. Кога започнале бездушните мачења, пред суровиот владетел истапил свети Аникита. Тој не бил обичен граѓанин, туку еден од градоначалниците на Никомидија.
Со исклучителна смелост, Аникита ја исповедал својата вера во Господ Исус Христос, посочувајќи Го како Бог воплотен во тело заради спасението на човештвото. Тој не застанал тука; остро ги критикувал паганските верувања, нарекувајќи ги идолите „глуви и неми камења“ на кои ниту еден разумен човек не треба да им се поклонува.
Овие зборови предизвикале гнев кај царот, кој наредил веднаш да му го отсечат јазикот. Но, според житието, се случило чудо – со силата Божја, Аникита продолжил да зборува јасно. Обидите да биде погубен продолжиле со пуштање на разјарен лав врз него, но ѕверот наместо да го нападне, почнал да се умилкува. Во истиот тој миг, како знак на Божјата моќ, се урнал локалниот храм посветен на Херкул.
Сведок на овие чудесни настани и на огромното трпение на Аникита бил неговиот роднина, Фотиј. Длабоко трогнат, тој пришол, го бакнал својот роднина и јавно се декларирал како христијанин. Храбро му се обратил на царот со зборовите: „О идолопоклонику, засрами се, твоите богови се ништожници!“
Разјарениот Диоклецијан наредил Фотиј веднаш да биде погубен со меч. Но, се случило уште едно чудо – кога џелатот замавнал, наместо да го убие светителот, тој се повредил самиот себеси и починал. По овие настани и бројните маки, Аникита и Фотиј биле фрлени во темница каде поминале тешки три години.
По тригодишното заточеништво, царот наредил да се усвити огромна печка во која светителите биле фрлени. Нивната непоколеблива вера инспирирала многумина. Гледајќи го нивниот пример, мноштво други христијани – мажи, жени и деца – своеволно влегле во огнот заедно со нив.
Од пламените јазици не се слушал плач, туку благодарствена молитва кон Бога за честа да се прими маченичка смрт. Сите тие пострадале околу 305 година, запишувајќи се засекогаш во книгата на светителите.
Значењето на светителите денес
Споменот за овие маченици не е само историско сеќавање. Нивното име и нивната жртва се активно присутни во животот на црквата:
Бугарските пациенти плаќаат едни од најниските регулирани цени за лекови во Европа
Љубчо Георгиевски: Тито е сè уште златно теле во македонската историографија
СДСМ: Мицкоски бара алиби за избори по сценарио на српските и руските служби
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

